Haus Eber

Het Quartier Zürich Hard wordt gekenmerkt door zijn heterogene structuur: grote industriële gebouwen staan naast kleine nederzettingen, terwijl stedenbouwkundige accenten, zoals de wolkenkrabbers van Hardau, het gebied zijn identiteit verlenen. Meer dan 100 jaar geleden werd Haus Eber als eerste gebouwd om zo te kunnen anticiperen op de te verwachten ontwikkelinsgolf van die tijd. Tot op de dag van vandaag is die uitbreiding uitgebleven.

Met de nieuwe woonwijk tegenover Haus Eber en de uitbreiding van de busgarage wordt een structurele versie van de Herdernstraße gerealiseerd, maar de stedelijke situatie op de hoek van de Bullingerstraße en de Herdernstraße blijft diffuus. Uit een studie van de stedenbouwkundige dienst van Zürich in 2012 blijkt dat een verdichting langs de Bullingerstrasse ook wenselijk is. Het voorziet in een nieuwe constructie van de bestaande busgarage, die verder naar achteren ligt. Dit zou ruimte creëren langs de Bullingerstrasse voor verdere bouwvolumes, die gebruikt zouden kunnen worden voor woningbouw zonder winstoogmerk. Het doel is een woonwijk met een hoge sociale dichtheid te creëren.

het aan elkaar kopellen van de openbare ruimtes en een verbinding van het gebied met de Albisriederplatz en de Bullingerplatz waren al een probleem bij het ontwerp van de Hardau hoogbouw, maar werden slechts in een gewijzigde vorm gerealiseerd. De inspanningen van vandaag, zoals de familietuinen en de bomenlaan langs de Bullingerstrasse, bieden het gebied nu al een verscheidenheid aan open ruimtes en dragen bij tot een hoge kwaliteit van leven.
Het ontwerp neemt deze ideeën als uitgangspunt.

Het bestaande Haus Eber wordt niet uitgebreid, maar het wordt aangevuld met twee nieuwe gebouwen: Huis A aan de Bullingerstrasse, met ongeveer hetzelfde vloeroppervlak als Haus Eber, vormt een gelijkwaardige tegenhanger, zonder verdere bebouwing van de rand van het blok. Ook de plattegrond doet denken aan die van Haus Ebers: de diagonaal geplaatste trap maakt het mogelijk om drie woongroepen met een relatief compacte kern te bereiken.

De leefruimten van de laterale woongroepen openen zich naar de binnenplaats. Conventionele gangen zijn grotendeels weggelaten. De residentiële groepen hebben over het algemeen 4 slaapkamers en zijn met een oppervlakte van iets minder dan 90 m2 aanzienlijk compacter dan de minimumoppervlaktes die door de Kantonnale Woningbevorderingsverordening zijn vereist, zonder aan kwaliteit in te boeten.

Huis B is gescheiden van de weg tussen huis Eber en de uitbreiding van de busgarage. Het huis is lager dan de andere twee en wordt beschouwd als een binnenplaatsgebouw met een 50 procent woonaandeel. In de kelder bevinden zich de fietsenstallingen en de containerruimte, die vanaf de straat via een hellingbaan bereikbaar zijn. Op de begane grond bevindt zich een gemeenschappelijke studio met uitzicht op de binnenplaats. Op het dak is er een dakterras dat toegankelijk is voor alle bewoners, dat uitzicht biedt naar de Uetliberg.
De appartementen in het binnenhofgebouw zijn op dezelfde manier vormgegeven als de appartementen in huis A, met leefruimtes gericht op de binnenplaats, die ook verschillende ruimtelijke situaties vormen.

Net als Haus Eber hebben beide nieuwe gebouwen twee ingangen: een formele en adresvormende ingang, aan de straat, en een tweede, informele, vanaf de binnenplaats.
De kleine binnenplaats, die zich tussen de drie gebouwen uitstrekt, is 60 cm verhoogd, waardoor het een intiem karakter krijgt. Tegelijkertijd ligt het op hetzelfde niveau als de verhoogde parterres van de nieuwe gebouwen en het Haus Eber. Zo is een rolstoeltoegankelijke verbinding tussen de gemeenschappelijke ruimte en de nieuwe gebouwen gegarandeerd. De aangrenzende studieruimte en de nieuwe gemeenschappelijke keuken in Haus Eber geven uit op de binnenplaats. In de kelder zijn berging voor buitenmeubilair gepland.

Het ensemble van drie gebouwen maakt een hoge dichtheid op het relatief kleine perceel mogelijk, met toch duidelijk afgebakende buitenruimtes. Na de studie van het Stedenbouwkundig Bureau zou een voortzetting van de ontwikkeling langs de Bullingerstrasse, met een groene strook tussen de woongebouwen en de nieuwe busgarage, een logische ontwikkeling zijn. Het nieuwe buurtpark zou het gebied verbinden met het Hardau- en Bullingerpark in het oosten en in het westen eindigen met de verhoogde binnenplaats tussen Haus Eber en de twee nieuwe gebouwen.

Voor de twee nieuwe gebouwen worden sobere en buurtgebonden materialen gebruikt. Verschillende gipsen texturen en kleuren onderscheiden de gebouwen van elkaar en van de bestaande gebouwen. Voor de ramen worden hout/aluminium kozijnen voorgesteld. Binnenin zijn robuuste materialen voorzien. Gepleisterde muren en geschilderde betonnen plafonds, linoleum in de kamers en tegels in de woon- / natte- en gemeenschappelijke ruimtes.

 

Projectdetails
Type: studentenwoningen, openbare ruimte, publiek,
Status: studie
Opdrachtgever: Stadt Zürich, Amt für Hochbauten
Locatie: Aussersihl, Zürich, CH
In samenwerking met: Rick Hospes en Marisa Brunner